Emtia piyasalarında tamamlanan haftada, ABD-İran gerilimi, ABD'de tarife gündemi ve para politikası beklentilerinin etkisiyle dalgalı bir seyir izlenirken, yatırımcıların odağı jeopolitik riskler ve ticaret politikalarına çevrildi. Bu durum, değerli metallerde önemli fiyat hareketlerine yol açtı.
ABD Merkez Bankası'nın (Fed) faiz indirimlerine yönelik beklentiler, başta değerli metaller olmak üzere emtia piyasalarında risk iştahını destekledi. Analistler, Fed'in toplantı tutanaklarında üyeler arasında politika ayrışması görülmesine rağmen, enflasyonun beklentilere paralel yavaşlaması halinde faiz indirimi ihtimalinin korunduğunu belirtiyor.
Jeopolitik Gelişmelerin Etkisi Nedir?
Jeopolitik tarafta ise ABD Başkanı Donald Trump'ın İran meselesinin çözümü için 10 günlük süre tanıması ve olası askeri müdahale riskinin gündeme gelmesi, petrol fiyatlarını desteklerken güvenli liman varlıklara talebi artırdı. Orta Doğu kaynaklı arz endişeleri Brent petrolde dalgalı fiyat hareketlerini beraberinde getirirken, yatırımcıların odağı siyasi gelişmelere çevrildi.
Öte yandan ABD Yüksek Mahkemesi'nin, Trump yönetiminin ilave gümrük vergilerini dayandırdığı Uluslararası Acil Ekonomik Güçler Yasası'nın (IEEPA) başkana tarife koyma yetkisi vermediğine hükmetmesi, emtia piyasalarında ticaret politikalarına ilişkin belirsizliği artırarak fiyatlamaları etkiledi. Analistler, kararın ardından tarifelerin hukuki zemininin tartışmaya açılmasının, özellikle sanayi metalleri ile küresel ticarete duyarlı emtialarda oynaklığı artırdığını ifade etti.
Değerli Metallerdeki Yükselişin Sebepleri Neler?
Değerli metaller, tamamlanan haftayı jeopolitik riskler ve makroekonomik veri akışının etkisiyle pozitif bir seyirle tamamladı. Altın ve gümüş, hafta başında doların güçlenmesi ve likidite koşullarının etkisiyle gerilerken, haftanın sonuna doğru ABD'den gelen zayıf ekonomik veriler ile tarifelere ilişkin belirsizliğin yeniden artmasıyla yükseldi. Haftayı görece yüksek seviyelerde kapatan altın ve gümüş, yılın ilk dönemindeki rekor seviyelerinden uzaklaşmasına karşın, düşük enflasyon beklentileri ve jeopolitik riskler hafta boyunca destekleyici unsurlar olarak öne çıktı.
Bu gelişmelerle birlikte değerli metallerde ons bazında fiyatlar gümüşte yüzde 9,9, platinde yüzde 4,5, paladyumda yüzde 3,7 ve altında yüzde 1,4 arttı. Baz metaller, küresel piyasalarda artan risk iştahıyla birlikte değer kayıplarını telafi ederek haftayı pozitif bir seyirle tamamladı.
Petrol Fiyatlarındaki Dalgalanma Nedenleri Neler?
Enerji emtialarında ise jeopolitik gelişmeler fiyatlamalar üzerinde belirleyici oldu. Brent petrol, hafta başında İran ile ABD arasındaki görüşmelerin etkisiyle gerilese de ilerleyen günlerde bölgede tansiyonun yeniden yükselmesiyle kayıplarını telafi ederek haftayı artıda tamamladı. Fiyatların yükselişinde ABD-İran hattındaki gerginlik ve Rusya-Ukrayna görüşmelerinin sonuçsuz kalması öne çıkarken, İran'ın Rusya ile ortak deniz tatbikatı planına ilişkin haber akışı ve ABD Başkanı Donald Trump'ın sert uyarıları da yukarı yönlü hareketi destekleyen unsurlar arasında yer aldı.
Doğal gaz fiyatları ise ABD'de hava koşullarının iyileşmesiyle talep beklentilerinin zayıflaması sonucunda düşüş eğilimini sürdürdü. Bu gelişmelerle Brent petrolün varil fiyatı haftalık bazda yüzde 6 artarken, New York Ticaret Borsası'nda işlem gören doğal gazın İngiliz Termal Birimi (MMBtu) cinsinden fiyatı da yüzde 7,2 değer kaybetti.
Tarım Emtialarında Neler Yaşandı?
Tarım emtia piyasalarında ihracat-talep dengesi ile arz tarafındaki gelişmeler fiyatlamalar üzerinde belirleyici oldu. ABD'den gelen güçlü ihracat satışları ve talebe ilişkin beklentiler, soya fasulyesi fiyatlarını destekledi. Ancak ABD Yüksek Mahkemesi'nin Trump dönemine ait gümrük tarifelerini iptal etmesinin ardından analistler, Çin'in ABD'den yeni ve büyük ölçekli soya alımı yapma olasılığının zayıfladığına dikkati çekti.
Bunun yanı sıra buğday piyasasında Arjantin limanlarındaki grev ve Hindistan'ın ihracata ilişkin kararlarına yönelik haber akışı, lojistik ve arz kaynaklı endişeleri artırarak fiyatları yukarı taşıdı. Pirinçte ise Asya'da yüksek rekoltenin yol açtığı ihracat fazlası, fiyatlar üzerinde baskı oluşturmaya devam etti. Bu gelişmelerle birlikte Chicago Ticaret Borsası'nda kile başına fiyatlar buğdayda yüzde 6,1, soya fasulyesinde yüzde 0,5 artarken, mısırda yüzde 0,5, pirinçte yüzde 7,7 geriledi.
