Slovakya, Macaristan ve Ukrayna arasında zarar gören petrol güzergâhı üzerindeki anlaşmazlık derinleşirken, Slovakya Başbakanı Robert Fico, Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ile Druzhba boru hattının onarılması gerektiği konusunda mutabık kaldıklarını açıkladı. Bu durum, bölgedeki enerji güvenliği açısından önemli bir gelişme teşkil ediyor.
Fico, Dünya Nükleer Forumu çerçevesinde gerçekleştirilen görüşmelerin ardından yaptığı açıklamada, Rus petrolünü Ukrayna üzerinden Slovakya ve Macaristan'a taşıyan boru hattının onarılması gerektiği konusundaki düşüncelerini paylaştıklarını belirtti. Druzhba boru hattı, Ocak ayı sonlarında bir Rus insansız hava aracı saldırısı sonucu hasar görmüş ve onarım süreci henüz başlamamıştır.
Druzhba Boru Hattının Durumu Nedir?
Bratislava ve Budapeşte, boru hattının hâlâ işlevsel olduğunu savunmakta ve Kiev'i bu konuyu siyasi bir şantaj aracı olarak kullanmakla suçlamaktadır. Fico, görüşmelerin ardından sosyal medya üzerinden yaptığı paylaşımda, 'Rus petrolünün Ukrayna toprakları üzerinden Slovakya'ya geçişinin yeniden başlatılması ihtiyacını görüştük. Bu konuda Avrupa Komisyonu ile aynı görüşü paylaşıyor olmaktan memnuniyet duyuyorum,' ifadelerini kullandı.
Von der Leyen de görüşmenin ardından bir açıklama yaparak, boru hattına doğrudan atıfta bulunmadı. Ancak, 'Slovakya ve AB için güvenli arzı korurken Avrupalılar için uygun enerji fiyatları ihtiyacını görüştük. Enerji bağımsızlığımız söz konusu,' dedi. Bu konunun önümüzdeki hafta yapılacak Avrupa Konseyi zirvesinin ana gündem maddelerinden biri olacağını da sözlerine ekledi.
Ukrayna'nın Tutumu Nasıldır?
Avrupa Komisyonu, onarım için Ukrayna'ya hem teknik yardım hem de finansman teklifinde bulundu. Fico, von der Leyen'in restorasyon konusundaki tutumunu paylaştığını belirterek, 'Druzhba boru hattının restore edilmesi gerektiği konusunda hemfikiriz. Eğer hasar görmüşse -ki biz öyle olmadığını savunuyoruz- onarılmalıdır. Onarım kapasitelerimizi sunuyoruz,' dedi.
Ancak Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy, önkoşulsuz ilerleme konusunda isteksiz olduğunu ifade etti. Geçen hafta yaptığı bir açıklamada, 'Dürüst olmak gerekirse, ben tamir etmezdim,' diyen Zelenskiy, herhangi bir çalışmanın ateşkese bağlı olacağını ve tamamlanmasının altı haftayı bulabileceğini belirtti.
Macaristan'ın Rolü ve Anlaşmazlıklar
Macaristan'ın boru hattı anlaşmazlığı nedeniyle 90 milyar euroluk AB kredi paketini bloke etmesi, bu anlaşmazlığın AB'nin Ukrayna'ya yardım dağıtımını olumsuz etkilemesine yol açmıştır. Salı günü Fico, boru hattının onarılmaması ve Viktor Orban'ın nisan ayında yapılacak seçimleri kaybetmesi durumunda AB'nin Ukrayna'ya yönelik mali desteğini kesmekle tehdit etti.
Önceki dönemlerde Macaristan ve Slovakya, ortaklaşa bir uzman grubu oluşturarak hasarlı bölgeye erişim talebinde bulunmuşlardı. Ancak Kiev'den henüz bir yanıt alınamamıştır. İki hafta önce Avrupa Komisyonu, Ukrayna'yı onarım çalışmalarını hızlandırmaya çağırmıştı.
